Thomasa Piketty’ego można kochać albo nienawidzić, ale znać trzeba.
Dlaczego? Ano dlatego, że Financial Times określił jego “Kapitał w XXI wieku” książką roku, Guardian idzie dalej i określa pracę francuskiego ekonomisty najbardziej wpływową publikacją generacji, a amerykański Time umieścił Piketty’ego na liście 100 najbardziej wpływowych osób (Piketty znalazł się tu w dość eklektycznym towarzystwie w podkategorii Ikony, obok m. in. Papieża Franciszka oraz Bjork). Do dziś opublikowany w sierpniu 2013 roku “Kapitał” rozszedł się w nakładzie 1,5 miliona egzemplarzy.
Na naszym podwórku, Jacek Żakowski nazwał “Kapitał” najważniejszą książką XXI wieku, jaka się do tej pory ukazała, a prof. Jerzy Hausner stwierdził (o czym Krytyka Polityczna, polski wydawca pracy Piketty’ego, dumnie informuje na okładce książki): “Nieznajomość tej pracy intelektualnie dyskwalifikuje”.
Rozprawiając radośnie z kierowcą Ubera lub sympatyczną sąsiadką, nieznajomość “Kapitału” raczej nam nie zaszkodzi. Ale co jeśli Piketty pojawi się podczas biznes lunchu albo panelu dyskusyjnego, a jedyne co potrafimy odpowiedzieć to “tak wiem, słyszałem o nim”. Koniec. Blamaż. Intelektualna dyskwalifikacja jak stąd do Paris School of Economics, na której wykłada Piketty.
Co zatem począć? Można, rzecz jasna, przeczytać “Kapitał”. Bardzo do tego zachęcamy, bo czytanie to zacne zajęcie. Tyle, że Piketty, jak na profesora przystało, popełnił pracę na 730 stron. Z indeksami łącznie 749 stron. Dla wielbicieli odniesień bibliograficznych, metod statystycznych i modeli matematycznych przygotował również aneks technicznych, który można znaleźć tutaj.
Dla tych, którzy jednak nie lubują się w modelach matematycznych i nie chcą porzucać obowiązków służbowych, rodzinnych i towarzyskich, po to, by zgłębiać tajniki ekonomii politycznej w wykonaniu Piketty’ego mamy streszczenie, które skutecznie chroni przed widmem intelektualnej dyskwalifikacji (tym bardziej, że prof. Hausner mówi o tym, że Piketty’ego trzeba znać, a nie koniecznie czytać):
Podczas ponad dekady badań, Piketty zgromadził gigantyczną bazę danych na temat struktury nierówności w dochodach mieszkańców krajów takich jak Francja, USA, Wielka Brytania czy Szwecja – skłoniło go to do obserwacji, że nierówności między bogatymi a biednymi będą się nadal powiększać, a to z kolei do postulatu, by rządy wprowadziły progresywny podatek od kapitału (a nie jak obecnie – od dochodów).
Praca Piketty'ego szybko znalazła się na listach światowych bestsellerów. Skąd popularność tej kilkusetsronicowej rozprawy o ekonomii politycznej? Jak twierdzą publicyści tygodnika The Economist Piketty świetnie wstrzelił się ze swoją publikacją w klimat społeczny, szczególnie biorąc pod uwagę popularność ruchu Occupy Wall Street. „To książka na odpowiedni temat w odpowiednim czasie,” pisze the Economist. Co więcej, Piketty, w przeciwieństwie do wielu innych ekonomistów wywołuje emocje, wielu (w tym the Economist) nazywa go współczesnym Marksem. Wiadomo, tam gdzie są emocje, jest i rozgłos.
Choć nazwisko autora wygląda na anglosaskie, Piketty to Francuz urodzony na przedmieściach Paryża, a na jego nazwisku łatwo się wyłożyć, o czym przekonał się autor niniejszego streszczenia. Okazuje się, że nie on jeden, bo zdarzyło się to również dziennikarzom Huffington Post i stacji MSNBC. New York Magazine podpowiada, że nazwisko Piketty’ego należy wymawiać tak:
r > g
Ten wzór przez wielu uznawany jest za symbol “Kapitału”. R to stopa wzrostu na kapitale, g to stopa wzrostu gospodarki globalnej. Konkluzją Piketty’ego jest wzór r większe od g, co oznacza że dochody z kapitału, takie jak czynsze, dywidendy, odsetki i tantiemy z posiadania kapitału ziemskiego, finansowego czy nieruchomości rosną i będą rosły szybciej niż dochody z pracy. "Majątki zgromadzone w przeszłości rekapitalizują się szybciej, niż wynosi tempo wzrostu produkcji i płac," twierdzi Piketty.
Raz jeszcze, zachęcamy do przeczytania "Kapitału". Ale jeśli tego nie zrobisz, cóż, nie jesteś sam, Jak pokazują statystyki Kindle, większość czytelników e-wydania książki Piketty'ego zatrzymuje się gdzieś w okolicach 26 strony, czyli jeszcze przed ukończeniem wstępu.
Skoro już wiemy, o czym jest "Kapitał" i dyskwalifikacja intelektualna nam nie grozi, czas iść o krok dalej. Oto krótki przegląd innych publikacji Piketty'ego oraz wykład wygłoszony podczas TED Talks (wbrew pozorom wykład Piketty'ego jest po angielsku, choć angielski Piketty'ego na to nie wskazuje)
Les Hauts revenus en France au XXe siècle Rok wydania: 2001
Wbrew powszechnemu przekonaniu, wraz z rozwojem gospodarczym Francji, w XX wieku nierówność dochodów nie zmniejszyła się. Choć siła nabywcza obywateli rośnie, poziom nierówności nie maleje. Jedyny okres w XX wieku, gdy poziom nierówności dochodów znacznie zmniejszył się to lata 1914-1945, ale wynikało to głównie z konsekwencji Wielkiego Kryzysu oraz wojen, a nie z normalnych procesów gospodarczych. Pour une révolution fiscale : Un impôt sur le revenu pour le XXIe siècle Rok wydania: 2011
Współautorzy: Camille Landais, Emmanuel Saez
Główna myśl: System podatkowy we Francji razi swoim zagmatwaniem i akumulacją przywilejów dla najbogatszych. Wymagana jest rewolucja fiskalna. Autorzy przedstawiają szereg rozwiązań mających usprawnić system podatkowy. Dodatkowo na stronie internetowej umożliwiają testowanie proponowanych przez siebie rozwiązań.
A na zakończenie obiecany TED-owy wykład Piketty'ego, który brzmi jak ekonomiczne wydanie serialu "Allo Allo"
Nie przegap żadnej ważnej wiadomości i obserwuj nas w Google News!