Takiego zaćmienia Słońca nie było w Polsce od 27 lat. Sprawdź godzinę dla swojego miasta

W środę 12 sierpnia Księżyc przesunie się na tle Słońca. W Polsce zjawisko będzie widoczne jako częściowe zaćmienie Słońca. W zależności od miejsca początek nastąpi między godz. 19.11 a 19.18.

To wyjątkowe wydarzenie, ponieważ tak głębokiego częściowego zaćmienia nie obserwowano w Polsce od 27 lat. Jak wskazuje popularyzator astronomii Karol Wójcicki, w niektórych regionach kraju Księżyc zasłoni ponad 80 proc. tarczy Słońca. Zapowiedzi mówiły wprost, że zaćmienie Słońca przyniesie mrok w środku lata, a Polacy zobaczą "ugryzioną" gwiazdę nisko nad horyzontem.

Nie wszędzie warunki będą jednak takie same. Im dalej na południowy wschód, tym wcześniej Słońce schowa się za horyzontem. Dlatego mieszkańcy części województw nie zobaczą maksymalnej fazy zjawiska.

Godzina początku i końca zaćmienia będzie różna w zależności od lokalizacji. Szczegółowe dane dla największych miast wyglądają następująco:

Największą fazę zaćmienia zobaczą mieszkańcy Zielonej Góry i Wrocławia – w obu miastach Księżyc zasłoni około 85 proc. tarczy Słońca. W Szczecinie, Gorzowie Wielkopolskim, Poznaniu i Łodzi będzie to około 84 proc., a w Toruniu – 83 proc.

W Trójmieście, Olsztynie i Warszawie faza zaćmienia sięgnie około 82 proc. W Suwałkach będzie to 76 proc., a w Białymstoku 72 proc.

Na południu kraju zjawisko będzie mniej efektowne. W Kielcach zasłonięte będzie około 67 proc. tarczy, w Krakowie i Lublinie około 64 proc., a w Rzeszowie około 58 proc.

Warto też wybrać dobre miejsce do obserwacji. Słońce będzie już nisko na niebie, dlatego najlepiej stanąć tam, gdzie nic nie zasłania widoku w kierunku zachodnim. Wysokie budynki, drzewa czy wzgórza mogą sprawić, że zaćmienia po prostu nie zobaczymy.

W części Europy zjawisko będzie miało zupełnie inny charakter. Pas całkowitego zaćmienia przejdzie m.in. przez Islandię, Hiszpanię oraz niewielki fragment Portugalii. W tych miejscach Księżyc całkowicie zasłoni tarczę Słońca.

W Polsce zobaczymy tylko część tego spektaklu, ale skala zjawiska nadal będzie duża. W niektórych miejscach kraju Księżyc przesłoni ponad cztery piąte widocznej tarczy.

Podczas obserwacji trzeba szczególnie uważać na wzrok. Nie wolno patrzeć bezpośrednio na Słońce gołym okiem, ponieważ może to doprowadzić do poważnego i trwałego uszkodzenia wzroku.

Zwykłe okulary przeciwsłoneczne również nie zapewniają odpowiedniej ochrony. Do obserwacji najlepiej wykorzystać specjalne okulary z filtrem słonecznym przeznaczone do oglądania zaćmień.

Jeżeli korzystamy z lornetki lub teleskopu, sprzęt musi mieć odpowiedni filtr słoneczny. Nie należy patrzeć przez takie urządzenia na Słońce bez profesjonalnego zabezpieczenia. Warto przy okazji wiedzieć, jak działają współczesne teleskopy – to one pokazują nam dziś kosmos w zakresach niedostępnych ludzkiemu oku.

Nie sprawdzą się też domowe sposoby, takie jak płyty CD, klisze fotograficzne czy zdjęcia rentgenowskie. Nie zapewniają one ochrony przed całym niebezpiecznym promieniowaniem.

Można natomiast wykorzystać metodę projekcyjną. Polega ona na skierowaniu obrazu Słońca na kartkę papieru, bez patrzenia bezpośrednio na tarczę. Dzięki temu można bezpiecznie obserwować, jak zmienia się jej kształt.

Na tym nie kończą się astronomiczne atrakcje 12 sierpnia. W nocy z 12 na 13 sierpnia przypada również okres największej aktywności roju Perseidów, czyli popularnych "spadających gwiazd".

Najlepsze warunki do ich obserwacji będą z dala od miejskich świateł. W sprzyjających warunkach można zobaczyć nawet ponad 100 meteorów w ciągu godziny. Najlepiej rozpocząć obserwacje po północy i prowadzić je aż do świtu. Zasady są identyczne, jak wtedy, gdy nad Polską wypada noc Lirydów – liczy się ciemne niebo, cierpliwość i czas na adaptację wzroku.