Sławosz Uznański z "lustrem" na tle LunAres.
W habitacie LunAres w Pile odbędzie się eksperyment, naśladujący misję załogi Ax-4. Fot. LunAres/Instagram/Tomasz Jastrzebowski/Reporter/East News/kolaż naTemat.

Kiedy czekamy na start Sławosza Uznańskiego-Wiśniewskiego, w Pile trwa eksperyment jedyny w swoim rodzaju – bliźniacza misja dla załogi Ax-4, naśladująca warunki na Międzynarodowej Stacji Kosmicznej (ISS). Włącznie z astronautami, którzy będą "lustrzanym odbiciem" dla tych na niskiej orbicie. Jest jeszcze jedno wolne miejsce do roli drugiego Sławosza.

REKLAMA

Po co brać taką samą liczbę ludzi, jak na ISS i pakować ich na kilka tygodni izolacji, a do tego dobierać ich pod kątem podobieństwa do oryginalnej załogi misji kosmicznej Axiom 4? Ze względu na naturę zdrowotną wielu zadań, w tym w polskiej misji IGNIS stanowiącej część przedsięwzięcia. Naukowcy potrzebują mieć danych do porównania warunków na Ziemi i w kosmosie, dlatego zapakują do izolacji 9 osób w Pile.

Kosmiczny habitat w Pile

Misja nazywa się "Terra Nova" i w ramach niej odbędzie się badanie "AstroMentalHealt", stanowiące część polskiej misji technologiczno-naukowej IGNIS, z której eksperymenty Sławosz Uznański-Wiśniewski będzie wykonywać na ISS. Ten konkretnie będzie śledził wpływ przebywania w izolacji oraz pracy w mikrograwitacji, porównując obciążenie psychiczne astronautów na stacji z ludźmi podobnie pracującymi na ziemi.

Symulacja stacji odbędzie się w Habitacie LunAres w Pile, umieszczonym w starym lotnisku wojskowym. O niej jeszcze zapewne usłyszymy nie raz, ponieważ powstała z myślą o testowaniu architektury kosmicznej potrzebnej do przyszłych misji na Księżyc, a nawet Marsa. Eksperci od tematu kolonizacji zauważali, że takich eksperymentów na świecie nadal brakuje.

LunAres i analogowe misje kosmiczne - w ofercie placówki są również regularne profesjonalne kursy pomagające np. w rozwoju na ścieżce zawodowej astronauty, rozwinąć naukowe pasje, czy pokierować łazikiem. Koszt warsztatu w 2025 roku wynosi 850 euro.

Jak podaje Polska Agencja Prasowa, eksperymentowi poddane zostanie 9 osób stanowiących odzwierciedlenie obecnej załogi ISS (5 osób) oraz czterech astronautów z Ax-4. I aby symulacja była wierna, na początku pierwsza grupa zostanie poddana trzytygodniowej izolacji, a po kilku dniach dołączą do nich członkowie "analogowego Ax-4".

Jak informuje dyrektor placówki dr Leszek Orzechowski, mają jeszcze miejsce na kogoś do oryginalnej załogi ISS. I aż trzech kandydatów do roli Sławosza.

Na czym ma polegać podobieństwo załogi? Tutaj w "castingu" potrzebne są wierne podobieństwa do struktury wiekowej, kulturowej i zawodowej prawdziwych astronautów. Płeć też musi się zgadzać, rzecz jasna.

"Będzie to więc jedna kobieta (z doświadczeniem w kierowaniu misją analogową) oraz trzech mężczyzn. Trzy osoby są już wybrane, jedynie co do "lustrzanego Sławosza" trwają jeszcze rozmowy z trzema kandydatami" – powiedział Orzechowski, cytowany przez serwis Nauka w Polsce.

Oznacza to także, że uczestnicy eksperymentu w Pile pochodzą z całego świata. Chętnych było ponad 20 i wybierano ich wśród pracowników agencji kosmicznych, film szkolących astronautów oraz z naukowców.

Co w kosmosie, to na Ziemi

Podobieństwa nie kończą się tylko na spędzaniu czasu w izolacji. ESA przesłała habitatowi pełen grafik astronautów na ISS, na podstawie którego stworzono uczestnikom plan zajęć. Będą nawet przeprowadzać podobne eksperymenty, o ile techniczne możliwości pozwolą – a przeszkadzać może taki drobiazg jak obecność Ziemskiej grawitacji. Uczestnicy mają mieć nawet wywiady z mediami w podobnym czasie, co astronauci na ISS.

Jak zauważył doktor, aby byli "równie zmęczeni".

Poważną różnicą (oprócz wspomnianego ciążenia) jest stały monitoring habitatu. Lustrzani astronauci będą nagrywani, a materiały wideo posłużą jako jedno z podstawowych źródeł danych o zdrowiu psychicznym uczestników. Można się też spodziewać, że w momencie wypadku, osoby w Pile szybciej otrzymają pomoc zewnętrzną, niż na ISS.

Część analogowej misji rozpocznie się tydzień przed dołączeniem zespołu Ax-4, ze względu na duże niepewności związane ze startem rakiety kosmicznej. Start misji Ax-4 ze Sławoszem Uznańskim-Wiśniewskim jest zaplanowany obecnie na dzień 8 czerwca br.

"Plan jest ambitny i ciekawy. To pierwszy raz w świecie, gdy ktoś robi taką lustrzaną misję analogową. A zawsze może się też okazać, że właśnie tym badaniem obalimy sens analogowych misji, że być może wcale nie mają one przełożenia. To byłaby super publikacja" – powiedział dr Leszek Orzechowski.

(źródło: Nauka w Polsce)

Nie przegap żadnej ważnej wiadomości i obserwuj nas w Google News!
Czytaj także: