Pułapka na pasażerów. Dlaczego na polskich lotniskach przepłacamy za napoje?

W sklepach za kontrolą bezpieczeństwa można kupić napoje w opakowaniach objętych systemem kaucyjnym, ale nie ma tam automatów do zwrotu. Pasażer ma dwie możliwości. Może wyrzucić pustą butelkę albo zabrać ją ze sobą i przywieźć z powrotem do Polski, żeby oddać ją w punkcie zbiórki.

Wielu klientów zastanawia się, czy trzeba zwracać butelki i puszki, nowy obowiązek w systemie kaucyjnym dotyczy jednak sprzedawców, a nie kupujących. Pasażer, który zostawi opakowanie w koszu na lotnisku, traci po prostu wpłaconą kaucję.

Sprawą zainteresował się poseł Bronisław Foltyn. W interpelacji do Ministerstwa Klimatu i Środowiska zwrócił uwagę, że osoba wylatująca z Polski nie ma później możliwości zwrotu opakowania w krajowym systemie kaucyjnym.

Poseł zapytał, czy przepisy mogą zostać zmienione tak, żeby pasażerowie, którzy lecą za granicę nie musieli płacić kaucji, której nie mogą później odzyskać.

Unia nowe prawa pasażerów linii lotniczych dotyczą m.in. bagażu podręcznego i odszkodowań za opóźnione loty, ale problemu kaucji za butelki kupione przed wylotem nie rozwiązują.

Ministerstwo nie planuje takiego wyjątku. Wiceminister klimatu i środowiska Anita Sowińska wyjaśniła, że obecne przepisy nie zwalniają lotniskowych sklepów z pobierania kaucji.

Jeżeli napój jest sprzedawany w opakowaniu objętym systemem, sprzedawca musi doliczyć kaucję. Dotyczy to również osób, które kupują napój przed wylotem do kraju spoza Unii Europejskiej.

Resort tłumaczy, że wprowadzenie kolejnego wyjątku mogłoby utrudnić rozliczanie kaucji i kontrolowanie całego systemu. Dlatego na razie nie prowadzi prac nad zmianą przepisów.

Wokół ustawy i tak nie brakuje politycznych sporów. W sprawie, jaką jest system kaucyjny, Konfederacja złożyła w Sejmie projekt całkowitego uchylenia przepisów.

Ministerstwo wskazuje jednak inne rozwiązanie problemu. Zamiast rezygnować z pobierania kaucji, można stworzyć na lotniskach miejsca, w których pasażerowie będą mogli oddać puste opakowania.

Chodzi także o punkty dostępne jeszcze przed odlotem. Dzięki temu osoba, która kupi napój na lotnisku, mogłaby zwrócić butelkę lub puszkę przed wejściem do samolotu i odzyskać kaucję.

Automaty coraz częściej wychodzą poza sklepy – stają przy plażach i w miejscowościach turystycznych, co już nazwano rewolucją w systemie kaucyjnym. Operator Kaucja.pl zapowiada z kolei, że zwrot kaucji na kartę butelkomaty będą umożliwiać także przy węzłach komunikacyjnych.

Nie ma na razie konkretnej decyzji o montażu takich urządzeń ani terminu ich uruchomienia. Ministerstwo zaznacza jednak, że sprzedawcy mogą rozmawiać z operatorami systemu kaucyjnego i zarządcami lotnisk o stworzeniu takich punktów.

– Przed podjęciem inicjatywy legislacyjnej, w pierwszej kolejności należy wykorzystać rozwiązania niewymagające tworzenia kolejnego wyjątku ustawowego – w szczególności rozwój infrastruktury zwrotu opakowań na lotniskach, w tym w strefach dostępnych dla pasażerów przed odlotem – przekazała Anita Sowińska, cytowana przez Bankier.