Polscy żołnierze w warunkach polowych. Wokół śnieg. Zima.
UE serwuje miliardy na obronność. Polska zgarnia największy kawałek Fot. Ryanzo W. Perez/Shutterstock

Przez lata mówi się o wspólnej europejskiej obronności. Padają deklaracje, strategie i wielkie słowa o współpracy. Teraz Unia Europejska sprawdza, kto ma realne plany, a kto tylko tworzy prezentacje. Zaczęła się selekcja projektów i podejmowanie decyzji, które państwa otrzymają realne wsparcie. Wiadomo, co z Polską.

REKLAMA

Komisja Europejska zatwierdziła narodowe plany wydatkowania środków z programu SAFE dla ośmiu krajów Unii Europejskiej, w tym Polski. Mechanizm przewiduje 150 mld euro pożyczek na obronność oraz wzmocnienie europejskiego przemysłu obronnego.

Polska zgłosiła 139 projektów o wartości 43,7 mld euro, stając się największym beneficjentem programu SAFE w całej UE.

Rada UE, podpisy i 6,5 mld euro na start

Decyzja KE oznacza, że kilka europejskich państw wchodzi w nową fazę zbrojeń w Europie. Jak podkreśla wicepremier i minister obrony narodowej Władysław Kosiniak-Kamysz, kolejnym krokiem będzie decyzja wykonawcza Rady UE oraz podpisanie umów. To ostatnia prosta przed uruchomieniem unijnych pieniędzy.

Unijny komisarz ds. budżetu Piotr Serafin zapowiedział, że umowa pożyczkowa z Polską może zostać podpisana już w połowie marca. Być może otworzy to drogę do zaliczki w wysokości 6,5 mld euro jeszcze w 2026 roku. Program SAFE nie jest planem "na papierze", ale realnym mechanizmem, który właśnie zaczyna działać.

Czym jest program SAFE? To stąd Polska dostanie pieniądze na zbrojenia

SAFE to unijny instrument finansowy uruchomiony w odpowiedzi na wojnę w Ukrainie oraz rosnące zagrożenia dla bezpieczeństwa Europy. Program oferuje długoterminowe, nisko oprocentowane pożyczki na zakup uzbrojenia i sprzętu wojskowego, w dużej mierze produkowanego w Europie. Celem jest ograniczenie zależności od dostaw z USA i Azji oraz wzmocnienie polskiego i europejskiego przemysłu obronnego.

Priorytety programu SAFE obejmują m.in. amunicję, systemy artyleryjskie, obronę przeciwlotniczą i przeciwrakietową, drony, cyberbezpieczeństwo, mobilność wojskową oraz systemy dowodzenia C4ISR. To mają być wspólne zakupy kilku państw UE. Obecna sytuacja geopolityczna pozwala czasowo także na projekty realizowane tylko przez jedno państwo.

ReArm Europe i miliardy na obronność

Program SAFE jest pierwszym filarem unijnego planu ReArm Europe, który w sumie może uruchomić nawet 800 mld euro na obronność. Oczywiście same pieniądze nie budują bezpieczeństwa. Mogą za to pozwolić na zwiększenie skali oraz większe tempo prac i zdolności produkcyjnych.

Teraz kluczowe będzie to, jak szybko unijne miliardy euro zamienią się w kontrakty zbrojeniowe i nowy sprzęt wojskowy. Komisja Europejska dała zielone światło. Dalej zaczyna się realizacja.