Europa chce połączyć rozwój sztucznej inteligencji z bezpieczeństwem. W Genewie ruszyła nowa sieć DUAIN, która ma łączyć naukowców, firmy i instytucje z państw UE i NATO. W inicjatywę zaangażowani są także polscy badacze.
Pierwsze spotkanie DUAIN odbyło się 14 i 15 października podczas GESDA Anticipation Summit 2026 w Genewie. Wziął w nim udział wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski. Spotkanie otworzyli wspólnie z Enrico Lettą, byłym premierem Włoch i przewodniczącym Forum Dyplomacji GESDA.
Jak podaje Ministerstwo Cyfryzacji, DUAIN ma połączyć naukowców, firmy i instytucje z zaufanych państw. Będą oni pracować nad technologiami, które mogą służyć zarówno cywilom, jak i wojsku.
Granica między tymi zastosowaniami coraz bardziej się zaciera. Sztuczna inteligencja wykorzystywana w transporcie, przemyśle czy analizie obrazów może być przydatna także w bezpieczeństwie i obronności. Dobrze pokazuje to uruchomiona przez MON Inteligentna Granica na wschodzie, w której algorytmy wspierają żołnierzy i funkcjonariuszy Straży Granicznej.
Polska chce uczestniczyć w europejskich projektach AI
– Podczas GESDA Summit 2026 rozmawiamy o technologiach przyszłości, możliwych przełomach i potrzebnych inwestycjach. CERN pokazuje, że Europa potrafi wspólnie realizować projekty naukowe o skali nieosiągalnej dla pojedynczych państw. Polska chce aktywnie uczestniczyć w takich przedsięwzięciach i wzmacniać europejską pozycję w światowej nauce – podkreślił wicepremier, w cytowanym komunikacie.
Jak zaznaczył Gawkowski, suwerenność technologiczna z polskiej perspektywy nie powinna oznaczać odcięcia się od innych państw, lecz możliwość wyboru technologii i współpracę z zaufanymi partnerami. Przykładem takiego podejścia jest projekt mObywatel Europa – portfel cyfrowy UE, którego pilotaż rusza w Polsce.
Podczas szczytu przedstawiono również polskie inwestycje w badania nad sztuczną inteligencją i infrastrukturę obliczeniową, w tym fabryki AI. To temat, do którego minister wraca regularnie – także w rozmowie z naTemat, w której wicepremier Gawkowski uderza w Nawrockiego, bronił pomysłu budowy gigafabryki AI w Polsce.
Rozmawiano też o budowie krajowej polityki technologii kwantowych oraz współpracy Polski i Szwajcarii w tej dziedzinie. Przypomnijmy, że rząd inwestuje miliard euro w technologie kwantowe w ramach strategii na lata 2027–2036.
Zobacz także
Rola Instytutu IDEAS i UE w finansowaniu AI
Za organizację pierwszego spotkania sieci odpowiadały Instytut Badawczy IDEAS, GESDA oraz Stałe Przedstawicielstwo RP przy Biurze Narodów Zjednoczonych w Genewie.
Według Instytutu IDEAS w Europie działa wiele bardzo dobrych zespołów zajmujących się sztuczną inteligencją. Ich wiedza i doświadczenie nie zawsze są jednak wykorzystywane w obszarach, w których mogłyby przynieść największe korzyści. Potencjał widać także w Polsce – rozwijany przez NASK model językowy pokazuje, że PLLuM rzuca wyzwanie potęgom i trafił już do aplikacji mObywatel.
– Chcemy stworzyć warunki do współpracy naukowców z różnych krajów i sektorów, tak aby mogli wspólnie pracować nad rozwiązaniami ważnymi zarówno dla bezpieczeństwa, jak i gospodarki – powiedział prof. Piotr Sankowski, dyrektor Instytutu Badawczego IDEAS.
DUAIN ma ułatwić współpracę między instytucjami z państw UE i NATO, które pracują nad technologiami cywilnymi i obronnymi. Pomysł pojawia się w czasie dyskusji o tym, jak finansować w Europie badania nad rozwiązaniami, które mogą mieć oba rodzaje zastosowań.
Pod koniec września przedstawiciele ośmiu państw, w tym Polski, zwrócili się do instytucji UE o uwzględnienie takich badań w kolejnym programie Horyzont Europa. Ich zdaniem zbyt sztywny podział na badania cywilne i obronne może hamować rozwój nowych technologii.
Podczas wizyty w Genewie Gawkowski odwiedził też CERN. Rozmowy dotyczyły m.in. udziału Polski w rozwoju międzynarodowej infrastruktury badawczej. Oficjalne uruchomienie DUAIN zaplanowano na Geneva AI Summit, który odbędzie się 21 i 22 czerwca 2027 roku.
Nie przegap żadnej ważnej wiadomości i obserwuj nas w Google News!