Zmiana czasu na zimowy 2026. Zyskamy godzinę snu, ale kosztem zdrowia

W 2026 roku czas letni skończy się w ostatnią niedzielę października, zgodnie z zasadami obowiązującymi w Unii Europejskiej. W nocy z soboty na niedzielę, z 24 na 25 października, o godz. 3 cofniemy wskazówki na godz. 2.

Dlaczego zmieniamy czas? Przestawienie zegarków miało pomóc w bardziej efektywnym wykorzystaniu światła dziennego. W Polsce zmieniamy czas nieprzerwanie od 1977 roku, choć sam pomysł pojawił się znacznie wcześniej. Obecnie zegarki przestawia większość państw Europy, ale nie robią tego Islandia, Rosja i Białoruś.

Choć jesienią śpimy godzinę dłużej, przestawienie zegarków może zaburzyć nasz rytm dobowy. Niektóre osoby odczuwają wtedy zmęczenie, mają problemy z koncentracją i snem, a także częściej się irytują. To o tyle istotne, że prawie co drugi Polak ma kłopoty ze snem, a Polska traci na tym pieniądze.

Rodzicom maluchów specjaliści radzą: zmiana czasu tuż-tuż, wdróż plan i uniknij pobudek dzieci o 5:00 – najlepiej stopniowo przesuwać porę snu jeszcze przed weekendem.

Tego, że zmiana czasu szkodzi zdrowiu, dowiedli badacze ze Stanford University School of Medicine. Sprawdzili oni, jak na zdrowie mogłoby wpłynąć utrzymanie jednego czasu przez cały rok. Wykorzystali do tego trzy modele matematyczne, które uwzględniały m.in. wpływ światła na zegar biologiczny. Wyniki opublikowano w czasopiśmie "Proceedings of the National Academy of Sciences".

Według naukowców najlepszym rozwiązaniem byłoby pozostanie przy czasie zimowym. Ich modele wskazały, że mogłoby to zapobiec około 300 tys. przypadków udaru mózgu rocznie, a liczba przypadków choroby otyłościowej mogłaby spaść o 2,6 mln. Stały czas letni również przyniósłby korzyści, choć mniejsze.

Autorzy badania zaznaczyli jednak, że są to wyniki symulacji, a nie obserwacji konkretnych przypadków.

Dyskusja o rezygnacji z przestawiania zegarków trwa w Unii Europejskiej od lat. W 2018 roku Komisja Europejska zaproponowała zniesienie zmiany czasu, a rok później pomysł poparł Parlament Europejski. Do tej pory nie udało się jednak uzgodnić wspólnego stanowiska państw członkowskich. Temat regularnie wraca – Polska rozmawia w UE o zmianie czasu, planowane są kolejne działania, ale wiążącej decyzji nadal brak.

W 2026 roku rzeczniczka Komisji Europejskiej Anna-Kaisa Itkonen poinformowała, że porozumienie w tej sprawie nadal jest możliwe. Komisja rozpoczęła też nowe badanie, którego wyniki mają pomóc w podjęciu decyzji. Jego zakończenie zapowiedziano do końca roku. Na razie nie ustalono jednak terminu rezygnacji ze zmiany czasu.