Nowe legitymacje ZUS dla seniorów. Cyfrowa rewolucja puka do drzwi

Od 13 lipca ZUS zacznie wydawać legitymacje dla seniorów z nowym wzorem. Karta będzie wykonana z tworzywa PCV i zabezpieczona przed fałszerstwami. W projekcie przewidziano m.in. mikrodruk oraz tzw. gilosz – drobne, skomplikowane linie tworzące tło dokumentu. Każda legitymacja otrzyma również indywidualny numer nanoszony już na etapie produkcji blankietu.

W nowych przepisach doprecyzowano też kwestie związane z numeracją. Jeśli emeryt lub rencista nie podlega ubezpieczeniu zdrowotnemu, w legitymacji nie będzie widoczny numer oddziału Narodowy Fundusz Zdrowia. Zastąpią go dwie poziome kreski, co zostało ujęte w rozporządzeniu ministra z 22 czerwca 2026 r., opublikowanym w Dzienniku Ustaw.

To kolejna techniczna korekta po serii zmian, które dotyczą emerytów od 1 stycznia tego roku – tyle że tym razem dotyczy samego dokumentu, a nie wysokości świadczeń.

Zmieni się także mLegitymacja w aplikacji mObywatel. Z cyfrowej wersji dokumentu zniknie informacja o oddziale ZUS, który ją wydał, a wygląd legitymacji zostanie odświeżony.

ZUS zwraca uwagę na to, że czytelność dokumentu w telefonie może się różnić w zależności od ustawień urządzenia, np. wielkości czcionki wybranej przez użytkownika. ZUS od dawna podkreśla zresztą, że dobrze zabezpieczona emerytura chroni pieniądze przed złodziejami, stąd konsekwentny nacisk na rozwiązania cyfrowe i bezgotówkowe.

Najważniejsza informacja dla seniorów pozostaje bez zmian: nie ma obowiązku wymiany dokumentów. Wszystkie legitymacje wydane wcześniej zachowują ważność do daty wskazanej na karcie.

Nowe dokumenty będą wydawane głównie osobom, które dopiero uzyskają prawo do emerytury lub renty, a także tym, którzy zgubią lub uszkodzą dotychczasową legitymację.

Choć w tle systemu trwają znacznie większe dyskusje – jak ta, że emerytura powinna przysługiwać nawet 7 lat wcześniej, a rząd Tuska rozważa rewolucyjne zmiany w zasadach przyznawania świadczeń.

Obecnie standardem jest automatyczne generowanie elektronicznej legitymacji po przyznaniu świadczenia. Można ją aktywować w aplikacji mObywatel bez wizyty w urzędzie. Wystarczy zalogowanie np. przez Profil Zaufany i dodanie dokumentu w systemie.

Plastikowa karta nadal jest dostępna, ale tylko na wniosek (formularz ERL) składany w placówce Zakładu Ubezpieczeń Społecznych, pocztą lub przez pełnomocnika. W przypadku utraty lub zmiany danych konieczne może być także oświadczenie oraz zwrot odnalezionej karty.

Nowe legitymacje mają przede wszystkim lepiej zabezpieczać dane i ograniczać ryzyko fałszerstw. Wprowadzono również większą spójność między wersją fizyczną a cyfrową dokumentu.

Posiadanie ważnej legitymacji nadal daje dostęp do szeregu ulg. Emeryci i renciści mogą korzystać ze zniżek na przejazdy kolejowe, ulg w komunikacji miejskiej (ich wysokość zależy od lokalnych samorządów), a także z rabatów w instytucjach kultury, takich jak muzea, kina czy teatry.