Plik banknotów, ksiądz.
Od 1 marca 2026 r. w Polsce zaczną obowiązywać nowe zasady kar finansowych w Kościele. Fot. Mateus Campos Felipe/Unsplash (zdjęcie poglądowe), montaż: INNPoland

Od 1 marca 2026 r. w Polsce zaczną obowiązywać nowe zasady kar finansowych w Kościele. Grzywny za przestępstwa kanoniczne będą nakładane według jednolitych reguł i powiązane z wysokością minimalnego wynagrodzenia. Dotyczy to duchownych oraz osób świeckich pełniących funkcje kościelne

REKLAMA

Zmiany wynikają z wcześniejszej reformy prawa kościelnego, wprowadzonej w zaktualizowanej księdze VI Kodeksu Prawa Kanonicznego, którą zatwierdził Papież Franciszek. Reforma miała uporządkować zasady nakładania kar w Kościele i lepiej dostosować je do współczesnych warunków prawnych.

Nowe zasady kar finansowych w Kościele

Nowe rozwiązania zostały formalnie zatwierdzone przez Stolicę Apostolską. Dokument wykonawczy został opublikowany w oficjalnym organie prasowym Kościoła w Polsce tj. w Aktach Konferencji Episkopatu Polski.

Dekret ustala minimalną i maksymalną wysokość kar finansowych. Ich wartość będzie obliczana na podstawie minimalnego wynagrodzenia brutto obowiązującego w dniu wymierzenia kary.

  • Najniższa kara nie może być niższa niż połowa płacy minimalnej.
  • Najwyższa nie może przekroczyć 20-krotności minimalnego wynagrodzenia brutto.
  • Najniższa kara może wynieść ok. 4800 zł brutto, natomiast górna granica sankcji przekracza 96 tys. zł. Ostateczna kwota grzywny będzie więc zawsze powiązana z obowiązującą w danym momencie wysokością płacy minimalnej w Polsce.

    Prawo kanoniczne obejmuje wszystkich ochrzczonych należących do wspólnoty Kościoła katolickiego. W praktyce sankcje finansowe są najczęściej stosowane wobec osób pełniących funkcje urzędowe w strukturach kościelnych.

    Kogo mogą dotyczyć sankcje?

    Typowe naruszenia, które mogą skutkować odpowiedzialnością, to przestępstwa przeciwko wierze, jak herezja, schizma czy apostazja, a także poważne nadużycia sakramentalne lub wykroczenia moralne, w tym przestępstwa seksualne.

    Nowe przepisy nie wprowadzają dodatkowych kar dla osób uczestniczących w życiu parafii. Ich głównym celem jest doprecyzowanie zasad obliczania sankcji przewidzianych w prawie kościelnym, bez rozszerzania grupy osób objętych odpowiedzialnością.

    Decyzję o przeznaczeniu wpłaconej kwoty podejmuje organ wymierzający karę. Musi ona jednak odpowiadać celom kościelnym określonym w kan. 1254 § 2 wspomnianego kodeksu. Obejmuje to:

  • utrzymanie duchowieństwa,
  • działalność duszpasterską,
  • zadania charytatywne i społeczne.
  • Pieniądze z kar nie są przekazywane automatycznie do konkretnej parafii, o ich przeznaczeniu decyduje organ nakładający sankcję, zgodnie z celami kościelnymi. Przepisy dopuszczają ograniczenie lub odebranie części wynagrodzenia kościelnego, ale nie mogą pozbawić ukaranego środków niezbędnych do godnego życia.

    Dlatego nawet przy surowych karach musi zostać zachowana kwota chroniona przed zajęciem, odpowiadająca minimalnemu poziomowi określonemu w polskim prawie. Zmiany mają głównie uporządkować system dyscyplinarny w Kościele katolickim i doprecyzować istniejące regulacje po reformie prawa karnego Kościoła.

    Źródło: Infor