Od 11 sierpnia zmieniają się zasady dotyczące sztucznej inteligencji w Polsce. Zaczyna działać nowa ustawa wdrażająca unijny AI Act. Powstanie też Komisja, która będzie pilnować firm korzystających z AI. Jesienią dostanie ona prawo do kontroli przedsiębiorstw i nakładania kar.
Ustawa o systemach sztucznej inteligencji została podpisana przez prezydenta Karola Nawrockiego 24 lipca. Przepisy wchodzą w życie etapami. Pierwszy z nich rozpoczął się 28 lipca. Minister cyfryzacji dostał wtedy możliwość rozpoczęcia przygotowań organizacyjnych do uruchomienia nowej Komisji.
Rewolucja w polskim AI staje się faktem. Zmiany od 11 sierpnia
We wtorek, 11 sierpnia, zaczyna obowiązywać najważniejsza część ustawy. Na organ nadzoru rynku AI w Polsce zostaje wyznaczona Komisja Rozwoju i Bezpieczeństwa Sztucznej Inteligencji (KRiBSI).
Komisja ma być niezależnym podmiotem, ale jej obsługą organizacyjną zajmie się Ministerstwo Cyfryzacji. Na jej czele stanie przewodniczący wybierany przez Sejm za zgodą Senatu. Kadencja będzie trwała pięć lat.
Sejm ma dwa miesiące na powołanie przewodniczącego KRiBSI. Termin mija w październiku. Cała Komisja ma zostać powołana w ciągu trzech miesięcy od wejścia ustawy w życie, czyli do listopada 2026 roku.
W jej skład wejdą dwaj zastępcy przewodniczącego, a także prezesi Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów oraz Urzędu Komunikacji Elektronicznej. W Komisji znajdą się również przedstawiciele Komisji Nadzoru Finansowego i Krajowej Rady Radiofonii i Telewizji.
KRiBSI będzie odpowiadać za kontrolowanie czy firmy i inne podmioty przestrzegają unijnych przepisów dotyczących sztucznej inteligencji oraz polskiej ustawy.
Do jej zadań będzie należało także reagowanie na zagrożenia związane z AI, wspieranie rozwoju nowych technologii i prowadzenie działań edukacyjnych. Komisja ma współpracować również z organami innych państw oraz instytucjami Unii Europejskiej. Pole do działań edukacyjnych jest spore, bo urzędnicy coraz częściej używają AI, często bez jasnych procedur i szkoleń.
Jednym z jej zadań będzie tworzenie tzw. piaskownic regulacyjnych. Są to specjalne warunki, w których firmy mogą sprawdzać nowe rozwiązania wykorzystujące sztuczną inteligencję, zanim trafią one na rynek. To istotne, bo polskie firmy przyznają się do robienia poważnych błędów z AI – wdrażają narzędzia bez wcześniejszych testów i bez policzenia realnych korzyści.
Przy Komisji powstanie także Społeczna Rada do spraw Sztucznej Inteligencji. Będzie pełniła funkcję opiniodawczo-doradczą, a w jej skład wejdzie od 9 do 15 osób.
Ustawa zmienia także kompetencje ministra cyfryzacji. Będzie on mógł przekazywać pieniądze z budżetu państwa oraz funduszy unijnych na badania i prace rozwojowe związane ze sztuczną inteligencją. Nowe uprawnienia wpisują się w plan, w którym cyfrowa rewolucja w Polsce za 100 mld zł rocznie ma stać się motorem gospodarki.
Publiczne wsparcie ma trafiać również do projektów rozwijanych przez społeczność – tak jak Obywatel Bielik, czyli inicjatywa budowy polskiego modelu językowego z udziałem samych użytkowników.
Minister będzie też odpowiadał za notyfikowanie jednostek, które oceniają zgodność systemów AI z unijnymi wymaganiami. Z kolei sprawami akredytacji takich jednostek zajmie się Polskie Centrum Akredytacji.
11 sierpnia zaczynają obowiązywać również przepisy dotyczące piaskownic regulacyjnych oraz wsparcia dla innowacji.
Zobacz także
Kiedy ruszą kontrole i kary za brak zgodności z AI Act?
Pełne uprawnienia nadzorcze KRiBSI pojawią się później. 28 października wejdą w życie przepisy pozwalające Komisji prowadzić kontrole i postępowania, wydawać decyzje oraz nakładać kary.
Oznacza to, że Komisja zacznie realnie wykonywać swoje zadania najwcześniej w listopadzie, po powołaniu jej pełnego składu.
Polska ustawa jest związana z unijnym AI Act, który wszedł w życie 1 sierpnia 2024 roku. Przepisy dotyczące zakazanych systemów sztucznej inteligencji zaczęły obowiązywać w lutym 2025 roku.
Państwa UE miały czas do 2 sierpnia 2025 roku na wyznaczenie organów odpowiedzialnych za nadzór nad rynkiem AI. Z kolei 2 sierpnia 2026 roku zaczęły obowiązywać kolejne przepisy, w tym dotyczące oznaczania treści wygenerowanych przez narzędzia AI. Jak zauważają komentatorzy, AI Act każe maszynie się przedstawić, ale nie rozwiązuje problemu jakości i prawdziwości generowanych treści.
Następny ważny termin przypada na 2 grudnia 2027 roku. Wtedy zaczną być stosowane przepisy dotyczące systemów AI wysokiego ryzyka. Unijne regulacje mają być w pełni stosowane od 2028 roku.
Czy sztuczna inteligencja wymaga kontroli?
0 odpowiedzi
Nie przegap żadnej ważnej wiadomości i obserwuj nas w Google News!