3 podatki od aut wypadły z KPO. Ale przedsiębiorców czeka inny ból głowy

Przedsiębiorcy wykorzystujący samochody osobowe w swoich firmach mogą liczyć na stabilizację w jednym obszarze, ale muszą przygotować się na korektę przepisów w innym. Z Krajowego Planu Odbudowy (KPO) skutecznie wykreślono zapowiedzi wprowadzenia trzech nowych obciążeń: podatku od posiadania aut spalinowych, opłaty rejestracyjnej dla takich pojazdów oraz dodatkowych opłat dla firm dysponujących flotą co najmniej dwóch samochodów.

Przypomnijmy: jeszcze niedawno mówiło się, że nowy podatek od starych aut w KPO ma zachęcać kierowców do przesiadki na elektryki, a opłatę rejestracyjną i daninę od posiadania pojazdów spalinowych planowano wprowadzić w połowie 2026 roku. Eksperci od początku mieli wątpliwości, jak ta konstrukcja ma realnie zmusić właścicieli kilkunastoletnich diesli do zmiany samochodu. Ostatecznie te zapisy zniknęły z KPO – i to jest dobra wiadomość dla flotowców.

Nie znaczy to jednak, że kierowcy aut spalinowych mogą odetchnąć. Coraz więcej miast wprowadza własne, lokalne bariery – choćby w Szczecinie kierowca starego diesla musi zapomnieć o wjeździe do centrum.

Obecnie obowiązujące przepisy (do końca 2026 roku) pozwalają na stosowanie popularnego rozwiązania przy wykupie auta z leasingu operacyjnego. Przedsiębiorca może dokonać wykupu prywatnego (nie wprowadzając faktury do rozliczeń firmowych), a następnie przekazać pojazd w darowiźnie członkowi najbliższej rodziny (np. żonie). W takim układzie obdarowana osoba może sprzedać samochód bez konieczności płacenia podatku dochodowego (PIT) już po upływie 6 miesięcy, licząc od końca miesiąca, w którym nastąpił zakup.

Projekt nowelizacji ustaw o PIT i CIT zakłada istotne wydłużenie tego okresu. Od 1 stycznia 2027 roku termin, po którym członek rodziny będzie mógł sprzedać darowany samochód bez podatku, wzrośnie z 6 miesięcy do 3 lat.

To zresztą tylko jeden z elementów szerszej rewolucji – są w niej koniec eldorado na B2B opisane w analizie ujawnionego projektu Ministerstwa Finansów, IP Box, ryczałt i właśnie darowizny aut poleasingowych. Również w wątku tych zmian widać, jak B2B po nowemu od 2027 roku uderza w czuły punkt samozatrudnionych – IP Box ma być dostępny tylko dla firm zatrudniających przynajmniej trzech pracowników przez 300 dni w roku.

Zmiana terminu darowizn oznacza, że przedsiębiorcy planujący wymianę floty lub wykup pojazdów na dotychczasowych zasadach, powinni uwzględnić ten nowy horyzont czasowy w swoich kalkulacjach finansowych na najbliższe miesiące.

Wprowadzenie zmian w darowiznach od 2027 roku nie zmienia faktu, że codzienne rozliczanie samochodów osobowych w firmie pozostaje procesem złożonym. Poniższe zestawienie systematyzuje aktualne limity i zasady podatkowe.

Samochód wprowadzony do ewidencji środków trwałych podlega miesięcznej amortyzacji, czyli stopniowemu zaliczaniu jego wartości w koszty podatkowe. Obowiązuje tu jednak sztywny limit:

W przypadku leasingu limit 100 tys. zł dotyczy wyłącznie części kapitałowej raty leasingowej oraz opłaty wstępnej:

Wysokość odliczeń z tytułu zakupu paliwa, napraw, serwisu czy ubezpieczenia zależy bezpośrednio od sposobu deklarowanego użytkowania pojazdu:

Warto pamiętać, że samo planowanie podatkowe robi się w ostatnich miesiącach coraz trudniejsze – jak pokazują kolejne projekty, rząd zmienia zasady ryczałtu i ta drabina podatkowa ma coraz wyższe szczeble, a od 2027 roku ryczałt 8,5 proc. powyżej 100 tys. zł przychodu ma zostać podniesiony do 15 proc. dla tych przedsiębiorców, którzy nie zatrudniają co najmniej jednego pracownika na pełen etat.

W przypadku decyzji o sprzedaży samochodu, który był użytkowany bezpośrednio w działalności gospodarczej (wpisany do ewidencji środków trwałych), przedsiębiorca musi rozliczyć przychód z działalności. Podatek płaci się od dochodu, którym jest cena sprzedaży pomniejszona o tę część wartości auta, której nie zdążono jeszcze zamortyzować.

Zwolnienie z podatku dochodowego przy sprzedaży auta firmowego następuje dopiero po upływie 6 lat, licząc od końca miesiąca, w którym pojazd został wycofany z działalności. Transakcja taka (jeśli sprzedającym jest czynny podatnik) wiąże się również z koniecznością naliczenia standardowej stawki 23 proc. VAT na fakturze.